Tủ lạnh là nơi lưu trữ nhiều loại thực phẩm phục vụ cho những bữa ăn hằng ngày, từ rau củ, trái cây tươi đến thịt cá, sữa và thức ăn đã chế biến. Tuy nhiên, không phải cứ đặt nguyên liệu vào ngăn mát hoặc ngăn đông là có thể giữ được chất lượng như mong muốn. Mỗi loại thực phẩm có đặc tính riêng, cần được bảo quản ở nhiệt độ, độ ẩm và điều kiện phù hợp.
Việc bảo quản đúng cách không chỉ giúp thực phẩm duy trì độ tươi ngon mà còn hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn chéo, giảm lãng phí và giúp gia đình chủ động hơn khi chuẩn bị bữa ăn. Dưới đây là những nguyên tắc và mẹo sắp xếp tủ lạnh có thể áp dụng trong sinh hoạt hằng ngày.
Cách Bảo Quản Rau Củ Tươi Lâu Trong Tủ Lạnh
Rau củ thường chứa nhiều nước nên dễ bị héo, úng hoặc giảm độ giòn nếu bảo quản không phù hợp. Một số loại rau cần duy trì độ ẩm để tránh mất nước, trong khi những loại khác lại dễ hư hỏng nếu bị đọng nước trong bao bì.
Với rau ăn lá như cải ngọt, rau tần ô hoặc xà lách, trước khi bảo quản, bạn nên loại bỏ lá úa, dập và phần hư hỏng. Nếu rau chưa cần sử dụng ngay, có thể giữ nguyên trạng thái chưa rửa, cho vào túi hoặc hộp bảo quản có khả năng thoát hơi ẩm phù hợp rồi đặt trong ngăn rau củ. Trường hợp đã rửa rau, cần để ráo hoặc thấm bớt nước trước khi cất vào tủ lạnh.
Chẳng hạn, xà lách thủy tinh tím có phần lá giòn, mọng nước, phù hợp để làm salad hoặc ăn kèm các món nướng. Khi bảo quản, nên đặt rau trong ngăn mát, tránh để lá bị đè nén hoặc đọng nước và ưu tiên sử dụng sớm để giữ độ giòn.
Đối với các loại củ như cà rốt, củ cải và su hào, bạn nên loại bỏ phần lá nếu còn nguyên, sau đó bảo quản trong ngăn mát hoặc ngăn kéo rau củ theo đặc tính của từng loại. Riêng khoai tây nguyên củ thường phù hợp với nơi khô ráo, thoáng mát và tránh ánh sáng hơn là ngăn mát tủ lạnh.
Một số lưu ý khi bảo quản rau củ:
Không rửa tất cả rau củ trước khi cất nếu chưa có nhu cầu sử dụng ngay. Nước còn đọng có thể khiến một số loại rau nhanh úng.
Loại bỏ phần rau củ đã dập, hư để hạn chế ảnh hưởng đến những phần còn tốt.
Không nhồi quá nhiều rau vào túi hoặc ngăn kéo, tránh làm rau bị ép và thiếu thông thoáng.
Phân loại rau ăn lá, củ quả và các loại rau có mùi đặc trưng để thuận tiện khi sử dụng.
Cách Bảo Quản Trái Cây Trong Tủ Lạnh Đúng Cách
Không phải loại trái cây nào cũng cần được bảo quản lạnh ngay sau khi mua về. Một số loại quả vẫn tiếp tục chín sau khi thu hoạch, trong khi những loại đã chín có thể cần được đưa vào ngăn mát để duy trì chất lượng lâu hơn.
Chuối, bơ và xoài là những ví dụ về trái cây có thể tiếp tục chín ở nhiệt độ phòng. Khi quả đã đạt độ chín mong muốn, tùy từng loại, bạn có thể chuyển vào tủ lạnh để làm chậm quá trình chín. Ngược lại, khoai tây và một số loại củ quả khác không phù hợp với điều kiện bảo quản lạnh như các loại trái cây ăn tươi.
Một yếu tố khác cần chú ý là ethylene - loại khí tự nhiên được một số trái cây tạo ra trong quá trình chín. Táo, chuối chín và bơ là những ví dụ có thể tạo ra ethylene, trong khi một số loại rau và trái cây khác nhạy cảm với khí này. Nếu đặt chung không phù hợp, chúng có thể chín nhanh hoặc giảm chất lượng sớm hơn.
Vì vậy, bạn nên phân loại trái cây theo tình trạng chín và đặc tính bảo quản, tránh đặt những loại nhạy cảm với ethylene ngay cạnh các loại quả tạo ra nhiều khí này. Với trái cây đã cắt như dưa hấu, dưa lưới hoặc táo, hãy cho vào hộp sạch có nắp đậy, bảo quản trong ngăn mát và sử dụng sớm. Bộ hộp thực phẩm có nhiều dung tích khác nhau, có thể dùng để đựng trái cây đã sơ chế hoặc các phần thực phẩm cần bảo quản riêng. Thiết kế trong suốt cũng giúp bạn dễ quan sát và sắp xếp đồ ăn trong tủ lạnh.
Một số mẹo hữu ích:
Kiểm tra và loại bỏ quả bị dập, úng hoặc có dấu hiệu hư hỏng trước khi cất giữ.
Không xếp trái cây quá chặt khiến các quả bị đè lên nhau.
Trái cây đã cắt cần được bảo quản lạnh trong hộp kín, không để lâu ở nhiệt độ phòng.
Không mặc định tất cả trái cây đều cần rửa trước khi bảo quản. Nếu rửa trước, cần làm khô phù hợp với từng loại.
Theo dõi độ chín của trái cây để ưu tiên sử dụng những quả đã chín trước.
Cách Bảo Quản Thịt, Cá Và Hải Sản Trong Ngăn Mát Và Ngăn Đông
Thịt, cá và hải sản tươi sống là nhóm thực phẩm cần được chú ý đặc biệt về nhiệt độ và nguy cơ nhiễm khuẩn chéo. Nếu chưa có kế hoạch chế biến ngay, bạn nên chia thực phẩm thành từng khẩu phần vừa đủ, đóng gói kín và bảo quản trong ngăn đông.
Với thịt heo, thịt bò hoặc thịt gia cầm, hãy sử dụng hộp có nắp kín hoặc túi chuyên dụng để đựng thực phẩm. Nên ghi ngày bảo quản lên bao bì để dễ theo dõi và ưu tiên sử dụng những phần đã được lưu trữ trước. Không cần rửa thịt sống trước khi cho vào tủ lạnh vì nước bắn trong quá trình rửa có thể phát tán vi khuẩn sang bồn rửa, mặt bếp và dụng cụ xung quanh.
Đối với cá và hải sản, nên sơ chế theo hướng dẫn phù hợp với từng loại, để ráo và đóng gói riêng. Nếu dự định sử dụng trong thời gian ngắn, có thể bảo quản ở ngăn mát theo thời gian khuyến nghị. Nếu chưa có kế hoạch chế biến, nên cấp đông sớm thay vì để thực phẩm tươi sống quá lâu.
Một số nguyên tắc cần nhớ:
Thịt, cá sống phải được đựng trong hộp kín hoặc khay chống rò rỉ.
Không đặt thực phẩm sống phía trên thức ăn đã nấu chín hoặc thực phẩm ăn liền.
Chia thành từng phần vừa đủ cho mỗi lần chế biến để hạn chế việc rã đông toàn bộ rồi cấp đông lại.
Ghi ngày bảo quản và kiểm tra thời gian lưu trữ theo từng loại thực phẩm.
Không rã đông thịt cá trên bàn bếp ở nhiệt độ phòng.
Để rã đông an toàn, bạn có thể chuyển thực phẩm từ ngăn đông xuống ngăn mát, rã đông bằng nước lạnh trong bao bì kín hoặc sử dụng lò vi sóng theo hướng dẫn. Nếu rã đông bằng nước lạnh hoặc lò vi sóng, nên chế biến ngay sau đó.
Cách Bảo Quản Sữa, Phô Mai Và Các Sản Phẩm Từ Sữa
Sữa tươi, sữa chua, phô mai, bơ và kem sữa đều là những sản phẩm cần được bảo quản theo hướng dẫn riêng của nhà sản xuất. Không nên áp dụng cùng một thời gian lưu trữ cho tất cả sản phẩm, bởi điều kiện bảo quản còn phụ thuộc vào phương pháp chế biến, bao bì và tình trạng đã mở hay chưa.
Đối với sữa tươi cần bảo quản lạnh, nên đặt sản phẩm trong ngăn chính của tủ lạnh thay vì cánh cửa, nơi nhiệt độ thường dao động nhiều hơn do đóng mở thường xuyên. Sau khi sử dụng, cần đậy kín nắp và đưa trở lại tủ lạnh ngay.
Với phô mai dạng lát, dạng khối hoặc bào sợi, hãy giữ sản phẩm trong bao bì chuyên dụng nếu có thể đóng kín sau mỗi lần sử dụng. Nếu đã mở gói, bạn có thể chuyển phần còn lại sang hộp sạch có nắp đậy phù hợp, đồng thời tuân thủ thời gian sử dụng sau mở bao bì được ghi trên nhãn.
Một số lưu ý khi bảo quản nhóm sản phẩm này:
Đọc kỹ hướng dẫn bảo quản trên bao bì trước và sau khi mở.
Không để sữa hoặc phô mai ở ngoài tủ lạnh quá lâu.
Dùng dụng cụ sạch khi lấy sản phẩm để hạn chế đưa vi khuẩn vào bao bì.
Không sử dụng sản phẩm nếu bao bì phồng, rò rỉ hoặc có dấu hiệu bất thường.
Không tự ý kéo dài thời gian sử dụng chỉ vì sản phẩm vẫn còn mùi vị bình thường.
Cách Bảo Quản Thức Ăn Đã Nấu Chín Và Thực Phẩm Thừa
Thức ăn còn lại sau mỗi bữa cơm có thể được sử dụng cho những bữa tiếp theo nếu được bảo quản đúng cách. Tuy nhiên, việc để thức ăn ở nhiệt độ phòng quá lâu hoặc cất giữ trong vật dụng không phù hợp có thể làm tăng nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Sau khi nấu, nên chia thức ăn thành các phần nhỏ và cho vào hộp sạch, nông, có nắp đậy để làm lạnh nhanh hơn. Không cần chờ thức ăn nguội hoàn toàn mới đưa vào tủ lạnh. Thực phẩm dễ hỏng không nên để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ, nếu nhiệt độ môi trường trên 32°C, thời gian này giảm xuống còn 1 giờ.
Với những món có nước dùng như canh, súp hoặc lẩu còn dư, nên chia thành các hộp nhỏ thay vì đặt nguyên nồi lớn vào tủ lạnh. Cách này giúp thực phẩm nguội nhanh và thuận tiện hơn khi lấy ra sử dụng. Bạn có thể tận dụng các hộp có dung tích phù hợp như Bộ hộp thực phẩm để chia riêng từng phần thức ăn, tránh phải lấy ra nhiều lần.
Trong trường hợp cần che kín miệng tô hoặc vật đựng chưa có nắp phù hợp, Màng bọc thực phẩm cũng là một vật dụng có thể tham khảo. Màng bọc giúp bao gói thực phẩm và sử dụng được trong tủ lạnh; tuy nhiên, với thịt cá sống hoặc món ăn có nước, vẫn nên ưu tiên hộp kín, chống rò rỉ để bảo quản an toàn hơn.
Đối với thức ăn đã nấu chín, bạn nên:
Đựng riêng từng món trong hộp sạch, có nắp kín.
Ghi ngày chế biến hoặc ngày bảo quản nếu cần.
Đặt thức ăn đã nấu chín ở khu vực riêng, tránh tiếp xúc với thực phẩm sống.
Chỉ lấy lượng vừa đủ cho mỗi lần ăn, hạn chế hâm nóng đi hâm nóng lại nhiều lần.
Sử dụng thức ăn thừa trong khoảng 3 - 4 ngày khi được giữ lạnh ở nhiệt độ phù hợp; nếu muốn lưu trữ lâu hơn, nên cấp đông.
Khi hâm nóng lại, cần làm nóng đều thực phẩm đến nhiệt độ an toàn. Nếu thức ăn có dấu hiệu bất thường, không nên tiếp tục sử dụng chỉ dựa vào việc ngửi hoặc nếm thử.
Cách Sắp Xếp Các Ngăn Tủ Lạnh Khoa Học, An Toàn
Một chiếc tủ lạnh được sắp xếp hợp lý sẽ giúp bạn dễ quan sát thực phẩm, hạn chế quên nguyên liệu và giảm nguy cơ nước từ thực phẩm sống tiếp xúc với thức ăn đã chế biến. Tuy nhiên, cách phân chia từng ngăn có thể khác nhau tùy thiết kế tủ lạnh, vì vậy hãy ưu tiên hướng dẫn của nhà sản xuất và kiểm tra nhiệt độ thực tế.
Ngăn trên và ngăn giữa: Có thể dành cho thức ăn đã nấu chín, thực phẩm ăn liền, sữa và các sản phẩm cần giữ lạnh theo hướng dẫn trên bao bì. Nên đặt những hộp thức ăn thường xuyên sử dụng ở vị trí dễ nhìn để tránh bị bỏ quên.
Ngăn dưới: Thịt, cá và hải sản sống nên được đặt trong hộp kín hoặc khay chống rò rỉ. Nếu tủ lạnh không có ngăn chuyên dụng cho thịt cá, bạn có thể đặt chúng ở khu vực thấp, tách biệt với thực phẩm đã chế biến để hạn chế nước rỉ nhỏ xuống các món ăn khác.
Ngăn kéo rau củ: Đây là khu vực thường được thiết kế để hỗ trợ bảo quản rau và trái cây. Tùy từng loại tủ, ngăn kéo có thể có chế độ điều chỉnh độ ẩm. Bạn nên phân loại rau củ, trái cây và tránh nhồi quá nhiều thực phẩm vào cùng một ngăn.
Cánh cửa tủ lạnh: Nhiệt độ ở khu vực này thường biến động nhiều hơn do thường xuyên tiếp xúc với không khí bên ngoài. Có thể đặt một số loại gia vị, nước sốt hoặc đồ uống tại đây nếu nhãn sản phẩm cho phép. Trứng và những thực phẩm cần nhiệt độ ổn định nên được đặt ở ngăn chính thay vì cánh cửa.
Ngoài việc phân chia vị trí, bạn nên lưu ý:
Không xếp tủ lạnh quá đầy vì khí lạnh cần có không gian lưu thông.
Đậy kín thực phẩm có mùi hoặc dễ rò rỉ.
Không đặt thực phẩm sống cạnh thức ăn ăn liền nếu chưa được bao gói riêng.
Thường xuyên kiểm tra thực phẩm đã mở bao bì và những món sắp hết hạn.
Vệ sinh các ngăn tủ, khay chứa và tay cầm định kỳ.
Nhiệt Độ Và Thời Gian Bảo Quản Thực Phẩm Trong Tủ Lạnh
Nhiệt độ là yếu tố quan trọng giúp làm chậm sự phát triển của vi sinh vật trong thực phẩm. Tuy nhiên, làm lạnh không có nghĩa là thực phẩm sẽ giữ được chất lượng vô thời hạn. Bạn vẫn cần theo dõi thời gian bảo quản và hướng dẫn riêng của từng sản phẩm.
Một số mốc nhiệt độ cơ bản nên ghi nhớ:
Ngăn mát: Duy trì ở mức 4°C trở xuống.
Ngăn đông: Duy trì ở mức -18°C trở xuống.
Thực phẩm dễ hỏng ở nhiệt độ phòng: Không để quá 2 giờ; rút xuống 1 giờ nếu môi trường trên 32°C.
Thời gian bảo quản cũng khác nhau theo từng loại. Chẳng hạn, thịt xay sống, gia cầm sống và hải sản tươi thường chỉ nên giữ trong ngăn mát khoảng 1 - 2 ngày trước khi chế biến hoặc cấp đông. Thịt bò, heo nguyên miếng có thể có thời gian bảo quản dài hơn, thường khoảng 3 - 5 ngày trong điều kiện lạnh phù hợp. Thức ăn đã nấu chín thường nên sử dụng trong 3 - 4 ngày nếu được làm lạnh và bảo quản đúng cách.
Đây là những mốc tham khảo phổ biến, không thay thế hướng dẫn trên nhãn sản phẩm hoặc khuyến nghị riêng cho từng loại thực phẩm. Nếu không chắc thực phẩm đã được bảo quản đúng cách hay chưa, nên ưu tiên an toàn thay vì cố sử dụng.
Mua Sắm Thực Phẩm Tươi Ngon Tại Mena Select
Để bảo quản thực phẩm hiệu quả, hãy ghi nhớ ba nguyên tắc: duy trì nhiệt độ phù hợp, phân loại và đóng gói riêng từng nhóm thực phẩm, đồng thời ưu tiên sử dụng những nguyên liệu đã lưu trữ trước. Chỉ cần duy trì những thói quen này, bạn đã có thể giúp thực phẩm giữ chất lượng tốt hơn và hạn chế lãng phí trong gia đình.
Nếu đang lên kế hoạch cho bữa ăn tiếp theo, bạn có thể tham khảo các loại rau củ, trái cây, thực phẩm tươi và một số vật dụng hỗ trợ bảo quản tại Mena Select, lựa chọn nguyên liệu theo nhu cầu và chuẩn bị giỏ hàng phù hợp với lượng thực phẩm có thể bảo quản tại nhà.
